Hướng dẫn quyết toán thuế thu nhập cá nhân cuối năm

Cứ đến đầu năm, câu hỏi "tôi có phải quyết toán thuế thu nhập cá nhân không" lại xuất hiện khắp nơi. Bài viết này hướng dẫn bạn từng bước, từ việc xác định mình có phải quyết toán hay không đến cách chuẩn bị hồ sơ.

Ai phải quyết toán thuế thu nhập cá nhân

Về nguyên tắc, cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công cần quyết toán nếu số thuế phải nộp cả năm khác với số thuế đã tạm nộp trong năm. Cụ thể, bạn thường phải quyết toán khi:

• Có số thuế còn phải nộp thêm sau khi tính lại cả năm.
• Có số thuế nộp thừa và muốn được hoàn hoặc bù trừ.
• Có thu nhập từ hai nơi trở lên và không đủ điều kiện ủy quyền.

Nếu số thuế nộp thừa mà bạn không có nhu cầu hoàn, thì có thể không phải quyết toán. Tuy vậy, chủ động quyết toán vẫn giúp bạn nắm rõ tình hình của mình.

Trường hợp được ủy quyền quyết toán

Bạn có thể ủy quyền cho công ty đang trả thu nhập quyết toán thay nếu:

• Chỉ có thu nhập tại một nơi và còn làm việc tại đó vào thời điểm quyết toán.
• Có thu nhập tại một nơi và thêm thu nhập vãng lai ở nơi khác bình quân không quá 10 triệu đồng/tháng, đã bị khấu trừ 10% và không có nhu cầu quyết toán phần này.

Nếu có thu nhập từ hai nơi trở lên theo hợp đồng dài hạn, bạn thường phải tự quyết toán trực tiếp với cơ quan thuế.

Các khoản giảm trừ quan trọng

Giảm trừ bản thân và người phụ thuộc

Đây là phần giúp giảm số thuế đáng kể. Mức giảm trừ gia cảnh hiện hành gồm phần cho bản thân người nộp thuế và phần cho mỗi người phụ thuộc hợp lệ. Các mức này có thể được điều chỉnh theo từng thời kỳ, nên bạn cần kiểm tra con số áp dụng cho năm quyết toán.

Muốn được tính giảm trừ người phụ thuộc, bạn phải đăng ký và có hồ sơ chứng minh đầy đủ, đúng thời hạn.

Bảo hiểm và đóng góp từ thiện

Các khoản bảo hiểm bắt buộc (bảo hiểm xã hội, y tế, thất nghiệp) được trừ trước khi tính thuế. Ngoài ra, đóng góp từ thiện, nhân đạo, khuyến học có chứng từ hợp lệ cũng được trừ.

Hồ sơ và thời hạn

Hồ sơ cơ bản gồm tờ khai quyết toán theo mẫu, chứng từ khấu trừ thuế do nơi trả thu nhập cấp, và giấy tờ chứng minh người phụ thuộc, các khoản được giảm trừ.

Về thời hạn thường áp dụng:

• Cá nhân tự quyết toán: chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng thứ tư kể từ khi kết thúc năm dương lịch.
• Tổ chức trả thu nhập quyết toán thay: chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng thứ ba.

Nếu hạn cuối trùng ngày nghỉ, thời hạn được lùi sang ngày làm việc tiếp theo.

Ví dụ tính nhanh

Anh Minh có thu nhập chịu thuế cả năm sau khi trừ các khoản giảm trừ là 180 triệu đồng. Trong năm công ty đã tạm khấu trừ cho anh 14 triệu đồng tiền thuế. Khi quyết toán, anh tính lại tổng số thuế cả năm theo biểu lũy tiến. Nếu con số này là 12 triệu đồng, anh được hoàn hoặc bù trừ 2 triệu đồng; nếu là 16 triệu đồng, anh phải nộp thêm 2 triệu đồng.

Vài lưu ý để không sai sót

1. Đăng ký người phụ thuộc sớm và giữ đủ hồ sơ.
2. Thu thập đầy đủ chứng từ khấu trừ từ mọi nơi đã trả thu nhập.
3. Đối chiếu mã số thuế cá nhân để tránh trùng hoặc sai thông tin.
4. Nộp đúng hạn để tránh tiền chậm nộp.

Bài viết mang tính hướng dẫn tổng quát; quy định và mức cụ thể có thể thay đổi — vui lòng kiểm tra văn bản pháp luật hiện hành mới nhất hoặc liên hệ Kế toán Thành Sen 0918 186 234 để được tư vấn theo tình huống của bạn.